Malta Art Biennale 2026 - z delegacją na salonach

Bożena Żelazowska - Min Kultury (Główny Konserwator Zabytków)  / Jarosław Mikuś - Charge D'Affaires

Cóż za niezykły zbieg okoliczności nastąpił na tegorocznym Biennale na Malcie. Twórcami polskiego pawilonu "państwowego" jest nie co inny jak Biuro Wystaw Artystycznych z mojego "rodzinnego" miasta Bielska-Białej (przybranego bo ja z Chorzowa). We współpracy z Instytutem Adama Mickiewicza Poznań.

Biennale ponad setka artystów z 35 krajów w tym 14 pawilonów krajowych. 11 miejsc na archielagu. 

Artystka Weronika Zalewska w dwóch instalacjach wideo  pokazuje jak media wpływały na jej dorastanie w Polsce. Tytuł pracy Archiwum Wahań. Pierwszy pokój udaje tzw. w Polsce duży pokój gdzie stoi na honorowym miejscu telewizor i często lecią tam teleturnieje. Uczestnicy są mądzy lub zestresowani i taki jest format audycji. Drugi pokój to obrazy wiejskiego życia. Artystka odkrywa nam swoje dzieciństwo z babcią. 

https://galeriabielska.pl/galeria-bielska-bwa-wspolorganizatorem-pawilonu-polskiego-na-malta-biennale-2026/

Weronika Zalewska jest artystką, badaczką i poetką. Ukończyła Sztukę Mediów na Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie oraz Autonomiczne Formowanie na Królewskiej Akademii Sztuk Pięknych w Gandawie; studiowała także art praxis na Dutch Art Institute. Tworzy sztukę wideo na przecięciu dokumentu i fikcji spekulatywnej, pracując z tematami m.in. transformacji społeczno-ekonomicznych i ich wpływu na wytwarzanie narracji czy relacji. Jej prace były pokazywane m.in. w Zachęcie – Narodowej Galerii Sztuki, BWA Wrocław, Galerii Bielskiej BWA czy na Biennale Performansu w Wilnie.

Przyjechała w związku z tym delegacja z mojego miasta z prezydentem Jarosławem Klimaszewskim na czele. A ja w styczniu rok temu jak byłem w domu "wywróżyłem" tą wizytę ! Spotkałem pana prezydenta i wspomniałem o miastach partnerskich i że Maltę odwiedzaną przez tysiące Polaków też można by się zainteresować ...

Do tego goście z Warszawy jest pani z Zachęty i TVN Janiak i ktoś tam ktoś tam.

Omenaa, Brzoska i Joanna Popiół Villa Luginsland 

Birgu Arsenał Joannitów

Miałem  zaszczyt toważyszyć delegacji z Ministerstwa Kultury na otwarciu obu pawilonów bo jest jescze prywatny fundacji Omenaa Mensah i Rafała Brzoski w Arsenale w Birgu i okzał się bardzo szybko NAJLEPSZYM w tegorocznej edycji ! 

https://omenaartfoundation.com/en/omenaart-foundation-with-the-best-pavilion-at-the-malta-biennale-2026/

Odwiedziłem CAŁĄ wystawę a nie było to łatwe zadanie gdzyż prac jest ogrom i są nie tylko w kilku miejsach ale mam i dodatkowy rebus do rozwiązania bo są poutykane pomiędzy artefaktami muzaalnymi. Czasami naprawdę trzeba się wpatrzyć wy wyłuskać co nowe od tego co stare !

Mapa Nieba z Ta Qadi - ok 4000 lat i nowa wersja - Concetta Modica

Motto jest CEAN / CLEAR / CUT  bardzo pojemne się okazuje bo ilość, jakość oraz różnorodność prac jest ogromna od szokującego porodu na wideo do trudnych do zinterpretowania obrazów, rzeźb, instalacji przestrzennych.

Muzeum Archeologiczne Piano Nobile 

Iran - Muzeum Pałac Inkwizyji 

Co mi się podobało bo było kilka prac politycznych dotyczących spraw bieżących i dobrze ujmujących temat wojny oraz migracji :

Fińska praca nawiązuje i do wojny i do "UCHA" które do dziś jest na wyspie z czasów II wojny oraz do tradycji kraju artystki. 

Anastasia AX (Szwecja) Osadnicy - Fort św. Anioła Birgu 

Wilfiredo Preto 'Democracy is discused at the golf course' - Fort St Elmo 

Lousi Paul Caron 'Facing the Chalange' 

Maltański pawilon w MUŻA jakoś nie rzucał na kolana, już lepsze co ukryto na Ghawdex : 

Terese Debon BLANK - Ggigantija Temple Ghawdex

Dodatkowo jakoby były wystawy satelickie i tu dostrzegłem dwa polskie akcenty : Kraków i cytat z Mari Skłodowskiej-Curie !

Plac Trytonów

Na zupełny koniec trzeba jescze wspomnieć o kuratorach : 

Maurizio Catalan znany jest w Polsce z wybryku jednego z polityków co próbował zniszczyć jego słynną pracę z Janem Pawłem II przywalonym meteorem.

A w świecie niedawo z uwagi na zakup jego dzieła przez nowo-krypto milionera co ....zjadł pracę na oczach milionów widzów - tak się robi publicsy !

https://www.bbc.com/news/articles/cqj051glrr9o

na biennale była replika :

u siebie stworzyłem wariację ;-) 

Delegacja Ministerstwa miała także obowiązki narodowe czyli odwiedzić groby naszych marynarzy na cmentarzu w Kalkara oraz złożyć wieniec pod tablicą dla ORP Kujwiak. Oprócz tego zawitaliśmy do Biblioteki zbudowanej przez Ittarów gdzie pokazano nam bezenne starodruki z polskimi akcentami i byliśmy też w Villa Luginsland przypatrzeć się pracą konserwatorskim. Ściany z pompejańskimi malowidłami Giuseppe Cali są bardzo podobne do Piano Nobile w Muzeum Archeo.

ps. Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego obdarowało mnie giftami i słodkościami oraz apaszką tzn gawroszką a raczej poszetką :-) to druga, poprzednią dostałem od Ministry Cienkowskiej !